Nederland draagt Klaas Knot voor als president van de ECB

Vertaald uit het Engels, laatst gecontroleerd op 4 november 2026. Lees het oorspronkelijke artikel in het Engels

Nederland heeft Klaas Knot, de voormalige president van De Nederlandsche Bank (DNB), voorgedragen als kandidaat voor het presidentschap van de Europese Centrale Bank (ECB). De functie komt vrij omdat de huidige president, Christine Lagarde, vertrekt voordat haar termijn erop zit, meldt de NOS.

Wat er gebeurde

Volgens de NOS heeft het ministerie van Financiën laten weten dat Knot in de ogen van Nederland de beste opvolger van Lagarde is. Knot was van 2011 tot 2025 president van DNB, de Nederlandse centrale bank. Voordat hij daar de hoogste functie kreeg, werkte hij bij de bank als econoom en strateeg.

De vacature ontstaat eerder dan gepland. Volgens de NOS maakte Lagarde vorige week bekend dat ze de ECB op 7 februari verlaat, terwijl haar termijn tot eind oktober 2027 zou lopen. Ze zou kandidaat zijn voor het voorzitterschap van het World Economic Forum.

De selectieprocedure is inmiddels begonnen. Volgens de NOS hebben de lidstaten van de Europese Unie tot vrijdag de tijd om kandidaten voor te dragen. Op een vergadering van de Europese ministers van Financiën aanstaande maandag worden de voordrachten besproken. Een besluit over de nieuwe president wordt half december verwacht.

Voor de benoeming is brede steun nodig. Volgens de NOS heeft de winnende kandidaat de steun nodig van ten minste 16 van de 21 EU-landen die de euro gebruiken. Die landen moeten bovendien samen ten minste 65 procent van de bevolking van de eurozone vertegenwoordigen.

De keuze voor Knot komt niet als een verrassing. De NOS merkt op dat zijn naam al als mogelijke opvolger bij de ECB wordt genoemd sinds hij bij DNB vertrok. Hij geldt als een van de favorieten, en volgens de NOS wordt zijn sterkste concurrent naar verwachting Pablo Hernández de Cos, de voormalige gouverneur van de Spaanse centrale bank.

Toen Knot vorig jaar bij DNB vertrok, kreeg hij een zeldzame en hoge koninklijke onderscheiding: hij werd benoemd tot Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau, meldt de NOS.

Als hij wordt gekozen, is hij niet de eerste Nederlander aan het hoofd van de ECB. De NOS wijst erop dat Wim Duisenberg de eerste president van de bank was, van 1998 tot eind 2003, en dat hij een belangrijke rol speelde bij de invoering van de euro.

Waarom dit ertoe doet als u in Nederland woont

Nederland is een van de landen die met de euro betalen. De ECB is dus de centrale bank van de munt waarmee in Nederland wordt betaald in winkels en waarin lonen, huren en spaarrekeningen zijn uitgedrukt. Wie de bank leidt, staat aan het hoofd van de instelling die verantwoordelijk is voor de euro. De NOS gaat niet in op welke beleidswijzigingen een nieuwe president eventueel zou brengen, en schrijft ook niet hoe Knot de functie zou invullen. Het is daarom te vroeg om deze voordracht te koppelen aan concrete gevolgen voor prijzen of leenkosten.

Wat de bron wel duidelijk maakt, is dat de Nederlandse regering zich actief inzet voor een van de hoogste economische functies in Europa. De voordracht komt van het ministerie van Financiën. Het gaat dus om een besluit van de regering, niet om iets waarover kiezers rechtstreeks beslissen. Voor wie de Nederlandse politiek volgt: het kabinet schuift een kandidaat naar voren die diep geworteld is in het Nederlandse financiële stelsel. Knot werkte zijn hele loopbaan bij DNB, als econoom, als strateeg en later als president.

De stemregels verklaren ook waarom de uitkomst nog allerminst vaststaat. Volgens het systeem dat de NOS beschrijft, heeft een kandidaat de steun nodig van ten minste 16 van de 21 eurolanden, en moeten die landen samen ten minste 65 procent van de bevolking van de eurozone vertegenwoordigen. In de praktijk betekent dit dat Nederland de functie niet op eigen kracht kan binnenhalen en zowel de steun van grotere lidstaten als die van een meerderheid van de kleinere landen nodig heeft.

Voor internationals die uit andere eurolanden naar Nederland zijn verhuisd: de strijd wordt mogelijk ook in hun land van herkomst nauwlettend gevolgd. De NOS noemt een Spaanse kandidaat, Pablo Hernández de Cos, als de belangrijkste rivaal van Knot. De race zal dus waarschijnlijk in meer dan één hoofdstad de aandacht trekken.

Tot slot zou een geslaagde voordracht betekenen dat de ECB voor het eerst sinds Wim Duisenberg weer een Nederlandse president krijgt. Duisenberg leidde de bank in de periode waarin de euro werd ingevoerd, aldus de NOS.

Waar u verder op moet letten

De eerste deadline is aanstaande vrijdag, wanneer de termijn voor voordrachten door EU-lidstaten sluit. Dan wordt duidelijk of andere landen eigen kandidaten voordragen en hoe groot het aantal kandidaten wordt.

Aanstaande maandag komen de Europese ministers van Financiën bijeen en bekijken zij wie er is voorgedragen, meldt de NOS. Het is voor het eerst dat de lijst met kandidaten in zijn geheel wordt besproken.

Het besluit zelf wordt half december verwacht. Let op signalen over welke regeringen zich achter Knot of achter Hernández de Cos scharen, want de winnaar moet aan beide drempels voldoen: steun van ten minste 16 van de 21 eurolanden, die samen ten minste 65 procent van de bevolking van de eurozone vertegenwoordigen.

Het vertrek van Lagarde op 7 februari bepaalt het praktische tijdpad. Haar opvolger neemt een functie over die zij oorspronkelijk tot eind oktober 2027 zou bekleden. De NOS vermeldt niet precies wanneer de nieuwe president zou beginnen. Let daarom op de bevestiging van de datum van de overdracht zodra de keuze is gemaakt.

Bron: NOS Politiek